Çoğu zaman sesimizi ne kadar yoğun kullandığımızı ve onu nasıl zorladığımızı fark etmediğimizi belirten Kulak Burun Boğaz ve Baş Boyun Cerrahisi, Laringoloji (Ses Hastalıkları) Uzmanı Doç. Dr. Erhan Demirhan, sigara kullanımının ses telleri üzerindeki en zararlı alışkanlıklardan biri olduğunu söyledi. “Sigara kullanımı, ses tellerimiz üzerinde belki de en olumsuz etkiye sahip alışkanlıktır. Bu nedenle sigaradan uzak durmak ses sağlığımız için büyük önem taşır. Ancak sigara kullanmıyor olsak bile günlük yaşamda farkında olmadan yaptığımız bazı alışkanlıklar zamanla ses tellerinde tahrişe, ses kısıklığına ve hatta kalıcı ses problemlerine yol açabilir. Oysa birkaç basit önlemle ses sağlığını korumak mümkündür” diyen Doç. Dr. Demirhan, günlük hayatta sık yapılan 5 hatayı şöyle sıraladı:
Sürekli Boğaz Temizlemek: Boğazda bir şey varmış hissi birçok kişinin sık sık boğazını temizlemesine neden olur. Ancak bu hareket, ses tellerinin birbirine sert şekilde çarpmasına yol açarak tahrişi artırabilir. Özellikle reflü veya alerji gibi durumlarda bu alışkanlık daha da sık görülür. Boğaz temizlemek yerine bir yudum su içerek yutkunmak ses telleri için daha sağlıklı bir davranıştır.
Bağırarak veya Yüksek Sesle Konuşmak: Gürültülü ortamlarda konuşurken çoğu kişi farkında olmadan sesini yükseltir. Uzun süre bağırarak konuşmak, ses tellerine ciddi bir yük bindirir. Özellikle öğretmenler, spor eğitmenleri veya yoğun konuşmak zorunda olan meslek gruplarında bu durum sık görülür. Mümkün olduğunca bağırmaktan kaçınmak ve ses yükseltmek yerine ortam koşullarını değiştirmek daha sağlıklı bir yaklaşımdır.
Yeterince Su İçmemek: Ses tellerinin sağlıklı çalışabilmesi için iyi nemlenmiş olmaları gerekir. Gün içinde yeterli su içmemek, ses tellerinin kurumasına ve daha kolay tahriş olmasına neden olabilir. Özellikle klimalı veya havanın kuru olduğu ortamlarda çalışan kişilerde bu durum daha belirgindir. Gün boyunca düzenli su içmek ses sağlığı için oldukça önemlidir.
Reflüyü Önemsememek: Mide asidinin yemek borusundan yukarı doğru gelmesi, yani reflü, ses telleri üzerinde tahriş oluşturabilir. Özellikle gece reflüsü, kişi farkında olmadan ses tellerine zarar verebilir. Sürekli boğaz temizleme ihtiyacı, sabahları ses kısıklığı veya boğazda yanma hissi reflünün belirtileri arasında yer almaktadır. Bu nedenle, bu şikâyetlerin ciddiye alınması gerekir.
Uzun Süre Aralıksız Konuşmak: Ses de tıpkı vücudumuzdaki kaslar gibi yorulabilir. Uzun süre konuşmak, özellikle de yoğun bir ses kullanımı gerektiren durumlarda, ses tellerinde yorgunluk yaratabilir. Gün içinde kısa ses molaları vermek, özellikle sesi mesleği gereği yoğun kullanan kişiler için oldukça faydalıdır.
Ses tellerinin sağlığını korumanın yaşam kalitesi açısından büyük önem taşıdığını vurgulayan Doç. Dr. Demirhan, “Uzun süren ses kısıklığı, konuşurken zorlanma veya seste belirgin değişiklikler fark edildiğinde ses hastalıkları konusunda uzman bir kulak burun boğaz hekimine başvurmak erken tanı açısından önemlidir. Ses, kendimizi ifade etmemizin en güçlü yollarından biridir. Ona iyi bakmak, sağlıklı bir iletişimin de temelidir” dedi.
